Kara za zatrudnianie cudzoziemców bez zezwolenia na pracę 2025
Kary za zatrudnianie cudzoziemców bez zezwolenia na pracę
Zgodnie z art. 4 ustawy nr 4817 o zezwoleniach na pracę dla cudzoziemców (dalej: Ustawa), zatytułowanym „Uprawnienie do uzyskania i wydania zezwolenia”, pracodawcy są zobowiązani uzyskać zezwolenie na pracę od Ministerstwa Pracy i Zabezpieczenia Społecznego przed zatrudnieniem cudzoziemca w Turcji.
Ustawa przewiduje sankcje zarówno wobec cudzoziemców pracujących nielegalnie, jak i wobec pracodawców, którzy zatrudniają ich bez wymaganego zezwolenia. Zgodnie z art. 21 Ustawy, zatytułowanym „Przepisy karne”, za każdego cudzoziemca zatrudnionego bez zezwolenia na pracę pracodawcy grozi w 2025 roku grzywna w wysokości 81 683 TL (ok. 6 300 zł / 1 450 € — orientacyjnie, zgodnie z aktualnym kursem; kwota podlega zmianom), a samemu cudzoziemcowi — 32 654 TL.
W razie ponownego naruszenia prawa pracodawca oraz cudzoziemiec są zobowiązani zapłacić dwukrotność powyższych grzywien. Ponadto ten sam przepis nakłada na pracodawcę zatrudniającego cudzoziemca bez zezwolenia obowiązek pokrycia kosztów zakwaterowania cudzoziemca, jego małżonka i dzieci (jeśli dotyczy), a także kosztów powrotu do kraju oraz — w razie potrzeby — kosztów leczenia.
GRZYWNY ADMINISTRACYJNE NAKŁADANE NA CUDZOZIEMCÓW PRACUJĄCYCH / PRACODAWCÓW ZATRUDNIAJĄCYCH CUDZOZIEMCÓW BEZ ZEZWOLENIA NA PRACĘ
| Rodzaj naruszenia | Grzywna na rok 2025 (TL) |
| Grzywna dla pracodawcy za każdego nielegalnie zatrudnionego cudzoziemca | 81 663 TL |
| Grzywna dla cudzoziemca pracującego nielegalnie | 32 654 TL |
| Grzywna dla cudzoziemca prowadzącego działalność na własny rachunek bez zezwolenia na pracę | 45 406 TL |
| Grzywna dla cudzoziemca z zezwoleniem bezterminowym lub stałym oraz dla pracodawcy (za każdego cudzoziemca), którzy nie dopełnili obowiązków w wyznaczonym terminie | 5 423 TL |
Pracodawcy zatrudniający cudzoziemców bez ważnego zezwolenia na pracę muszą się również liczyć z sankcjami wynikającymi z przepisów o ubezpieczeniach społecznych (ZUS po turecku: SGK — Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Sosyal Güvenlik Kurumu). Zgodnie z art. 4 ust. 2 lit. c ustawy nr 5510 o ubezpieczeniach społecznych i powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym, przepisy dotyczące osób objętych ubezpieczeniem na podstawie art. 4 ust. 1 lit. a stosuje się odpowiednio do cudzoziemców pracujących na podstawie umowy o pracę — z wyjątkiem obywateli państw, z którymi Turcja zawarła dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym oparte na zasadzie wzajemności. Oznacza to, że pracodawcy są zobowiązani zgłaszać zatrudnionych cudzoziemców do tureckiego ZUS (SGK). Wszelkie czynności ubezpieczeniowe są możliwe wyłącznie na podstawie tureckiego numeru ubezpieczenia społecznego pracownika (art. 92 ust. IV ustawy nr 5510). Co więcej, ostatnie zdanie art. 92 tej ustawy precyzuje, że numerem ubezpieczenia społecznego cudzoziemca jest numer identyfikacyjny nadany przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych. Innymi słowy: pracodawca nie może dokonać żadnych formalności w ZUS (SGK) dotyczących cudzoziemca — w tym pierwszego zgłoszenia do ubezpieczenia — dopóki Ministerstwo Spraw Wewnętrznych nie nada temu cudzoziemcowi numeru identyfikacyjnego.
Jak ustalany jest numer identyfikacyjny cudzoziemca?
Na podstawie ustawy nr 5490 o ewidencji ludności, dane cudzoziemców, którym Ministerstwo Pracy i Zabezpieczenia Społecznego, Rada Szkolnictwa Wyższego lub Ministerstwo Gospodarki wystawiło „Zaświadczenie o zezwoleniu na pracę”, są wprowadzane do systemu przez te instytucje zgodnie ze schematem danych określonym przez Generalną Dyrekcję ds. Ewidencji Ludności i Obywatelstwa. Następnie cudzoziemiec zostaje wpisany do elektronicznego rejestru cudzoziemców prowadzonego przez tę Dyrekcję i otrzymuje numer identyfikacyjny.
Zważywszy, że — jak wskazano w okólniku Ministerstwa Spraw Wewnętrznych — numer identyfikacyjny dla cudzoziemca jest nadawany wyłącznie po uzyskaniu zezwolenia na pracę, a wszelkie formalności ubezpieczeniowe wymagają tego numeru, oczywiste jest, że pracodawca nie jest w stanie dopełnić żadnych obowiązków wobec tureckiego ZUS (SGK) w odniesieniu do cudzoziemca pracującego bez zezwolenia.
Ustawa nr 5510 nakłada na pracodawców obowiązek terminowego i prawidłowego złożenia wszelkich wymaganych dokumentów dla wszystkich pracowników — niezależnie od ich obywatelstwa — w tym zgłoszenia do ubezpieczenia, deklaracji zgłoszeniowej do powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego oraz miesięcznych deklaracji składkowych i dotyczących przebiegu zatrudnienia.
Na podstawie art. 102 ustawy nr 5510 pracodawca będzie zobowiązany do zapłaty grzywny administracyjnej za każdego cudzoziemca zatrudnionego bez zezwolenia na pracę, którego nie można było zgłosić do ubezpieczenia. Ponadto, zgodnie z art. 86 tej ustawy, pracodawcy są zobowiązani do comiesięcznego i prawidłowego składania do ZUS (SGK) deklaracji składkowych za wszystkich pracowników. Pracodawca, który nie będzie w stanie złożyć tych deklaracji za cudzoziemca pracującego bez zezwolenia, będzie — na mocy obowiązujących przepisów przejściowych (art. 28) — zobowiązany do zapłaty dodatkowej grzywny za każdy miesiąc zwłoki.
Biorąc pod uwagę, że do naliczonych grzywien doliczane są odsetki za zwłokę oraz zaległe składki liczone wstecz od daty nałożenia kary, szacuje się, że pracodawca, który przez dwa lata zatrudniał cudzoziemców bez zezwolenia na pracę, może być zobowiązany do zapłaty łącznych kar przekraczających 100 000 TL w ramach obowiązujących przepisów dotyczących zezwoleń na pracę.
Podsumowując: aby uniknąć wyżej wymienionych grzywien administracyjnych, pracodawcy planujący zatrudnienie cudzoziemców powinni skorzystać z pomocy doświadczonych i wyspecjalizowanych doradców lub kancelarii prawnych. Dzięki temu proces uzyskania zezwolenia na pracę przebiegnie sprawnie i bez zbędnych kosztów, a ryzyko naruszeń przepisów zostanie ograniczone do minimum.
Sprzeciw od kary za zatrudnianie cudzoziemca bez zezwolenia — wzór pisma procesowego
Kliknij poniższy link. Wzór sprzeciwu od kary za zatrudnianie cudzoziemca bez zezwolenia na pracę
[open-user-map]
